Image
Top
Navigation
Grudzień 16, 2013

Piernik staropolski mojej babci [new design]

DSCF5119fot. Beata Śniechowska

Przepis na piernik staropolski* z nadzieniem śliwkowo – orzechowym dostałam od mojej babci Ady. Pamiętam jak każdego roku przygotowywała ciasto na piernik 8 grudnia, czyli w dniu, w którym odbywa się uroczystość Niepokalanego Poczęcia NMP. Takie ciasto przekładała do glinianego garnka, przykrywała ściereczką i znosiła do piwnicy „żeby odpoczęło”. Około 3-4 dni przed Wigilią babcia piekła pierniki (zawsze w kształcie serca), przekładała je przepyszną masą ślwkowo-orzechową i dekorowała polewą czekoladową i orzechami. 

Żeby ciasto na piernik odpowiednio zgęstniało i po upieczeniu było miękkie, to rzeczywiście musi trochę odleżeć (przynajmniej 1-2 tygodnie). Takie ciasto można przechowywać również w lodówce na dolnej półce lub w specjalnej komorze typu „hydro fresh”. Nie martwmy się, że masa się zepsuje, gdyż miód i cukier odpowiednio konserwują pozostałe składniki.

Babcia stroiła pierniki migdałami lub orzechami włoskimi… ja odłożyłam sobie część masy piernikowej i upiekłam pierniczkowe ludziki, którymi udekorowałam ciasto…to taki mój new design.

*(przepis na ciasto piernikowe na podstawie przepisu z książki „W staropolskiej kuchni i przy polskim stole” autorstwa Marii Lemnis i Henryka Vitry)

SKŁADNIKI NA 2 PIERNIKI:

Ciasto:

  • 500 g miodu (np. gryczanego, ponieważ nadaje pięknego koloru i ma niezwykle bogaty aromat)
  • 2 szklanki drobnego cukru (lub cukru pudru)
  • 1 kostka masła
  • 1 kg mąki
  • 3 jaja (uprzednio sparzone we wrzącej wodzie)
  • 3 płaskie łyżeczki sody oczyszczonej
  • 1 łyżeczka kakao (nie jest ono konieczne, ale dzięki temu możemy uzyskać ciemniejszy kolor piernika)
  • ½ szklanki mleka
  • szczypta soli, szczypta czarnego pieprzu,
  • 1 opakowanie przyprawy korzennej lub domowej przyprawy piernikowej** (przepis na samym dole)

Masa orzechowo – śliwkowa:

  • 8 łyżek powideł ze śliwki węgierki
  • 1/3 szklanki wrzącego mleka
  • 200 g mielonych orzechów włoskich
  • 60 g masła
  • 4-5 łyżek cukru pudru
  • Dekoracja i wykończenie: Piernik można polać czekoladą i udekorować orzechami (np. migdałami, włoskimi) lub małymi pierniczkami upieczonymi z tej samej masy piernikowej.

DSCF5120Do garnka dodajemy cukier i kostkę masła. Całość podgrzewamy na najniższej mocy palnika tak, żeby masa nie zawrzała. Gdy cukier się rozpuści, masę ściągamy z palnika, wlewamy miód, dodajemy przyprawę piernikową, kakao, sól, pieprz i mieszamy.

Następnie do przestudzonej, letniej masy dodajemy przesianą mąkę, 3 rozmącone jaja oraz sodę oczyszczoną rozpuszczoną w zimnym mleku. Całość mieszamy. Ciasto powinno mieć dość luźną i kleistą konsystencję, jednak później stwardnieje.

Ciasto przelewamy do kamiennego lub glinianego garnka, przykrywamy folią spożywczą, w której robimy widelcem dziurki oraz bawełnianą ściereczką i przechowujemy w piwnicy lub na dolnej półce w lodówce (minimum to 5 dni). Nagrzewamy piekarnik do 175°C (np. termoobieg plus dolna grzałka). Ciasto na piernik dzielimy na 2 części (z każdej uzyskamy jeden piernik). Stolnicę podsypujemy odrobiną mąki, bierzemy jedną porcję ciasta i rozwałkowujemy delikatnie.

Następnie przekładamy ciasto do tortownicy (o średnicy ok. 28 cm) i rozprowadzamy je równomiernie za pomocą palców. Blachę z ciastem wstawiamy do piekarnika i pieczemy ok. 18-35 minut (czas pieczenia zależy od kuchenki). Po 15 – 20 minutach wbijamy kontrolnie patyczek w piernik patyczek i sprawdzamy, czy nadal wymaga pieczenia, czy jest już upieczony.

Upieczony piernik studzimy. W międzyczasie przygotowujemy masę orzechową. Zmielone orzechy włoskie zalewamy wrzącym mlekiem. Następnie dodajemy masło, cukier puder i mieszamy do uzyskania jednolitej masy. Gdy ciasto wystygnie, przecinamy wzdłuż je na pół. W środku rozsmarowujemy 4 łyżki powideł śliwkowych, a następnie wykładamy połowę przygotowanej masy orzechowej i przykrywamy drugim upieczonym i przestudzonym plackiem. Piernik możemy polać polewą czekoladową i przystroić orzechami lub małymi pierniczkami upieczonymi z tego samego ciasta.

DSCF5136fot. Beata Śniechowska

**Domowa przyprawa piernikowa:

  • 2 ½ łyżeczki mielonego cynamonu
  • 1 ½ łyżeczki mielonego imbiru
  • ½ startej gałki muszkatołowej
  • 1 ½ łyżeczki goździków
  • 1 1/2 łyżeczka nasion kardamonu
  • 1 łyżeczki nasion kolendry
  • 6 ziaren pieprzu czarnego lub czerwonego
  • 2 ziarna ziela angielskiego

Na suchą patelnię kładziemy goździki, nasiona kardamonu, ziele angielski, kolendrę i chwilę prażymy aż przyprawy zaczną uwalniać swoje aromaty. Następnie mielimy w młynku do kawy goździki, kardamon, kolendrę, pieprz i ziele angielskie. Zmielone przyprawy mieszamy z cynamonem, imbirem, startą gałką muszkatołową a następnie mieszankę przesiewamy przez drobne sitko. Mieszankę możemy przechowywać w suchym i szczelnie zamkniętym pojemniczku.

DSCF5131fot. Krysmal

 

Komentarze

  1. Dorottka

    Ciasto na mój piernik leżakuje już od listopada. Za to wypróbuję dziś przepis na nadzienie. U mnie każda część piecze się oddzielnie i nie przekraja bo ciasto po upieczeniu szybko twardnieje. Czy pani ciasto łatwo się kroi?

  2. Beata Śniechowska

    Dorottko, ciasto kroi się bez problemu. Jedynie czas pieczenia jest trudny do określenia i zależy od ciasta (składników) i rodzaju piekarnika. Po upieczeniu ciasto musi być przykryte i odpoczywa 3-4 dni w piwnicy, wtedy jest miękkie. A masa do przełożenia…achh moja ulubiona do piernika. Mam nadzieję, że zasmakuje Ci Dorottko :) ?

  3. Dorottka

    Masę zrobiłam, taka prosta a taka pyszna. Pierniki już miękną na święta. A w całym domu pachnie świątecznie.

  4. ciężko o gliniany lub kamienny garnek… czy plastikowa bądź szklana miska da radę?

    • Beata Śniechowska

      Miska ceramiczna lub szklana da radę :) Pozdrawiam ciepło, b.

  5. Damian

    Ale mnie natchnęłaś na piernik. Dziś wyrabiam ciasto ! :-)

Zostaw komentarz

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress